Inleiding

Het basaalcelcarcinoom is de meest voorkomende vorm van huidkanker. Deze huidkanker is goed te behandelen.

Oorzaken

Blootstelling aan zonlicht is de belangrijkste oorzaak van huidkanker. Korte, ernstige zonverbrandingen, bijvoorbeeld in de vakantie en met name tijdens de kinderjaren, richten meer schade aan dan constante blootstelling aan de zon, waarbij de huid niet verbrandt. Basaalcelcarcinomen kunnen ook ontstaan op plaatsen die niet of nauwelijks in de zon zijn geweest. Zij ontstaan bijvoorbeeld in een litteken na röntgenbestraling.

Verschijnselen

Basaalcelcarcinomen zijn langzaam groeiende roze, lichtbruine of huidkleurige kleine gezwellen op de huid. Vroeg of laat gaat zo'n klein gezwel in het midden open. Daardoor ontstaat een wond die niet geneest. Hier vormt zich regelmatig een korst op. Soms kan het bloeden. Soms zijn er klachten van pijn en jeuk. Een basaalcelcarcinoom ontstaat vooral op de huid van het gezicht en de oren. Een bijzondere vorm is het ´romphuid basaalcelcarcinoom´.
Dit komt vooral op de huid van borst en rug voor. Deze vorm lijkt sterk op een eczeemplek. Zo'n plek jeukt meestal niet. Zalf tegen eczeem helpt hierbij niet.

Diagnose

De dermatoloog herkent de verschijnselen van een basaalcelcarcinoom vrijwel meteen. Toch neemt de dermatoloog onder plaatselijke verdoving vaak een klein stuk weefsel weg voor onderzoek. Is het gezwel nog erg klein? Dan kan de dermatoloog het soms meteen verwijderen. De dermatoloog stuurt het weefsel naar het laboratorium om de diagnose te bevestigen en om te controleren of het gezwel helemaal is verwijderd.

Behandeling

Doel van de behandeling is volledige verwijdering van het gezwel. Daardoor is de kans dat het gezwel opnieuw 
groeit zo klein mogelijk. Bij de keuze van de behandeling wordt het mooiste cosmetische resultaat nagestreefd.

Er zijn verschillende behandelmethodes:

• Wegsnijden.
  In de meeste gevallen verwijdert de arts een basaalcelcarcinoom onder plaatselijke
  verdoving. De arts verwijdert voor de zekerheid ook enkele millimeters gezonde huid.
• Bevriezing.
  Hierbij bevriest de dermatoloog kortdurend het basaalcelcarcinoom. Het is een
  eenmalige poliklinische behandeling.
• Bestraling.
  Bestraling bij huidkanker is oppervlakkig. De bestraling zelf is dan ook niet of nauwelijks
  belastend voor het lichaam.
• Photodynamische therapie.
  Dit is een goede behandeling voor oppervlakkige basaalcelcarcinomen. Het levert cosmetisch gezien de beste resultaten. Bij deze therapie wordt het gezwel behandeld met een zalf die de kwaadaardige cellen zeer gevoelig maakt voor zichtbaar licht. De zalf moet gedurende enkele uren inwerken. Daarna wordt het gezwel enkele minuten belicht met een speciale lamp.
• Afschrapen en wegbranden.
  De dermatoloog schraapt het weefsel onder plaatselijke verdoving af en brandt het
  vervolgens weg.
• Een celdodende zalf.
  U smeert zelf de zalf gedurende enkele weken op de plek. Een nadeel is dat de
  zalf tijdens de behandeling irritatie geeft.

Terugkomen van het basaalcelcarcinoom

Een gezwel dat op dezelfde plaats terug komt wordt bij voorkeur chirurgisch verwijderd. Soms is een operatie in een gespecialiseerd centrum nodig. De chirurg haalt het gezwel laagje voor laagje weg. Elk laagje wordt tijdens de operatie direct onder de microscoop onderzocht. Dit wordt herhaald totdat het weefsel geen kankercellen meer bevat.

Advies

Het is belangrijk dat u erop let of het basaalcelcarcinoom terug komt. Let ook op of er een basaalcelcarcinoom ergens anders op uw lichaam ontstaat. Voorkom verdere zonbeschadiging van de huid door uw huid te beschermen.

Zonadviezen

• Blijf tussen elf en drie uur in de schaduw.
• Draag een pet of hoed in de zon. Bedek uw bovenlichaam met een shirt.
• Gebruik een middel tegen zonnebrand met een hoge beschermingsfactor bijvoorbeeld 40 of 50.
  Smeer enkele keren per dag vooral op en om uw neus en oren.

Vooruitzichten

Basaalcelcarcinomen zaaien niet uit en vrijwel niemand overlijdt aan deze vorm van huidkanker. Het is wel belangrijk om de gezwellen te behandelen. Ze genezen niet vanzelf. Na de behandeling blijft u een aantal jaren onder controle bij uw dermatoloog. Zij kijkt naar het terugkomen van het gezwel en ook of er nieuwe basaalcelcarcinomen ontstaan.
Afhankelijk van de omstandigheden, blijft u minstens vijf jaar tot soms levenslang onder controle.

Vragen

Heeft u nog vragen? Stel ze gerust aan uw dermatoloog.